# I. Basic Concepts of Cryptology ### 1. What is Cryptology? "Cryptology" là một môn khoa học dựa trên mã hóa và giải mã, thường là chuyên môn của các nhà toán học. Đối với khoa học về mật mã, có thể nói nó bao gồm sự giao thoa của toán học, kỹ thuật điện và khoa học máy tính. Khoa học mật mã là một ngành khoa học rất rộng và được chia thành 2 phần: "Cryptography" và "Cryptanalysis". ### 2. What is Plaintext? "Plaintext" là một văn bản hoặc đoạn văn bản dễ đọc và dễ hiểu. Plaintext có thể thay đổi tùy theo thuật toán mật mã. Ví dụ: nếu thuật toán mật mã chấp nhận định dạng "dữ liệu nhị phân" làm đầu vào thì plaintext ở đây là dữ liệu nhị phân. Đó là tên của dữ liệu sẽ nhập vào thuật toán mật mã được thể hiện bằng văn bản gốc. Trong mật mã học, plaintext có nghĩa là dữ liệu không được mã hóa. Ví dụ: từ "cipher" là plaintext. ### 3. What is Ciphertext? "Ciphertext" là giá trị được tạo ra do thuật toán sau khi plaintext được đưa ra làm đầu vào cho thuật toán mật mã. Trong mật mã học, ciphertext có nghĩa là dữ liệu được mã hóa. Ví dụ: nếu chúng ta mã hóa "cipher" văn bản gốc bằng caesar cipher (key=3), chúng ta sẽ nhận được ciphertext "flskhu".
### 4. What is Cryptography? "Cryptography" là toàn bộ các kỹ thuật được sử dụng để chuyển đổi thông tin được truyền sang dạng mà những người không có thẩm quyền không thể hiểu được. Cryptography bao gồm các phương pháp toán học cố gắng cung cấp các mục tiêu cơ bản về bảo mật thông tin như tính bảo mật, tính toàn vẹn, xác thực và chống chối bỏ.
### 5. What is Cryptanalysis? "Cryptanalysis" là một nhánh của mật mã kiểm tra tính bảo mật của các thuật toán mật mã nhằm giải mã dữ liệu được mã hóa và cố gắng tìm ra điểm yếu của chúng. "Cryptanalysis" cố gắng phát hiện các lỗ hổng toán học trong thuật toán mật mã để chuyển đổi văn bản mã hóa thành văn bản gốc. Nói cách khác, nó nhằm mục đích phá vỡ các thuật toán mã hóa. ### 6. What is Encryption? The process of converting plaintext into ciphertext is called "Encryption". Có một thuật toán được sử dụng về mặt toán học trong quá trình mã hóa.
### 7. What is Decryption? The process of converting ciphertext into plaintext is called decryption. Giống như trong quá trình mã hóa, một thuật toán được sử dụng trong quá trình này.
### 8. What is the Key? Key là giá trị được cung cấp làm đầu vào cho các thuật toán mã hóa và giải mã. Sử dụng giá trị này, quá trình mã hóa và giải mã được áp dụng. ### 9. What is Encoding/Decoding? Encoding là quá trình chuyển đổi dữ liệu thành một dạng bộ ký tự cụ thể. Không giống như các thuật toán encryption, đây là thuật toán chuyển đổi được sử dụng mà không sử dụng các key values và không có mối lo ngại về bảo mật. Ngoài ra còn có điều ngược lại với encoding process là decoding. Ví dụ: một trong những thuật toán encoding được sử dụng thường xuyên nhất là thuật toán "base64". "Decoding" trái ngược với encoding algorithms. Dữ liệu được encoded qua quá trình decoding sẽ chuyển thành dữ liệu trước đó. ### 10. The Correct/Incorrect Uses of Concepts
--- # Agent Instructions: Querying This Documentation If you need additional information that is not directly available in this page, you can query the documentation dynamically by asking a question. Perform an HTTP GET request on the current page URL with the `ask` query parameter: ``` GET https://viettaliii.gitbook.io/home/self-learning/introduction-to-cryptology/i.-basic-concepts-of-cryptology.md?ask= ``` The question should be specific, self-contained, and written in natural language. The response will contain a direct answer to the question and relevant excerpts and sources from the documentation. Use this mechanism when the answer is not explicitly present in the current page, you need clarification or additional context, or you want to retrieve related documentation sections.